Ev satarken kapora ve satış vaadi sözleşmesi
Ev satışlarında alıcıdan alınan kapora, kanunda aksi kararlaştırılmadıkça bağlanma parası sayılır ve satış bedelinden düşülür (Türk Borçlar Kanunu, madde 177). Ancak taşınmaz satışı ve satış vaadi resmî şekle tabidir: satış tapuda, satış vaadi sözleşmesi ise noterde yapılır. Elden, kâğıt üzerinde yapılan bir “satış sözleşmesi” tapudaki satışın yerine geçmez ve verilen paraya ilişkin anlaşmazlıklara yol açabilir.
Son güncelleme:
Kapora türleri
- Bağlanma parası: anlaşmanın yapıldığını göstermek için verilir; aksi kararlaştırılmadıkça satış bedelinden düşülür (madde 177).
- Cayma parası: taraflar açıkça “cayma parası” olarak kararlaştırdıysa, parayı veren vazgeçerse parayı kaybeder; parayı alan vazgeçerse aldığının iki katını geri verir (madde 178).
Bir paranın cayma parası sayılması için bunun açıkça kararlaştırılmış olması gerekir; “kapora” yazmak tek başına yeterli değildir.
Satış vaadi sözleşmesi
Satış vaadi, ileride tapuda satış yapılacağına dair taraflar arasındaki sözleşmedir. Taşınmaz satış vaadinin geçerli olması için noterde düzenleme şeklinde yapılması gerekir. Noterde yapılan satış vaadi istenirse tapu kaydına şerh edilebilir.
Noterde yapılmayan, elden yazılmış bir satış vaadi geçerli olmayabilir. Bu durumda verilen kaporanın akıbeti somut olaya göre değişir; anlaşmazlık durumunda bir avukata danışın.
Satıcı olarak kapora alırken
- Kaporayı banka yoluyla alın ve açıklamaya ne için ödendiğini yazdırın.
- Tarafları, evi, satış bedelini, kaporanın türünü ve tapu için öngörülen tarihi yazılı olarak belirleyin.
- Uzun süre beklenecekse (ör. alıcının kredi süreci) satış vaadini noterde yapmayı düşünün.
- Satışın tapuda yapılacağını unutmayın: Ev satarken tapu işlemleri
Alıcı tarafında dolandırıcılık uyarısı
Evi görmeden, tapu bilgisini görmeden ve yetki belgesini sorgulamadan kapora istenmesi sık görülen bir dolandırıcılık işaretidir. Uyarı işaretleri: Güvenilir emlakçı nasıl anlaşılır?
Kaynak: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu madde 177, 178 ve 237; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu madde 706; 2644 sayılı Tapu Kanunu madde 26. Somut durumunuz için bir avukata danışın.
Sık sorulan sorular
Ev satışında kapora iade edilir mi?
Duruma göre değişir. Kapora aksi kararlaştırılmadıkça bağlanma parasıdır ve satış bedelinden düşülür. Açıkça cayma parası kararlaştırıldıysa vazgeçen taraf aleyhine sonuç doğar. Sözleşme gerekli resmî şekilde yapılmadıysa sonuç değişebilir; avukata danışın.
Cayma parası nedir?
Tarafların açıkça cayma parası olarak kararlaştırdığı paradır. Veren vazgeçerse parayı kaybeder, alan vazgeçerse aldığının iki katını geri verir.
Satış vaadi sözleşmesi nerede yapılır?
Taşınmaz satış vaadi sözleşmesi noterde düzenleme şeklinde yapılır. İstenirse tapu kaydına şerh edilebilir.
Elden yazılan satış sözleşmesi geçerli mi?
Taşınmaz satışı tapuda, satış vaadi noterde resmî şekilde yapılır. Elden yazılmış bir sözleşme bu işlemlerin yerine geçmez.
Kaporayı nasıl almalıyım?
Banka yoluyla, açıklamasına ne için ödendiği yazılarak almanız ve kaporanın türünü, satış bedelini ve tapu tarihini yazılı olarak belirlemeniz önerilir.